سه شنبه 4 مهر 1396
  زندگينامه

    مقالات

    تاليفات

    دروس

    نگارخانه

    سخنراني

    فعاليت هاي فرهنگي

    همایش ها و سمینارها

    نقدها و پاسخ ها

    خبرها و گزارش ها

 
آیت الله گلپایگانی و تدوین قانون اساسی
مقاله

      

                                   به بهانه همایش بزرگداشت آیت الله العظمی گلپایگانی

      مقدمه

    آیت الله العظمی گلپایگانی (ره) از مراجعی بود که در نهضت اسلامی ملت مسلمان ایران و حمایت از رهبری فقید آن نقش بسزایی داشت. پس از پیروزی انقلاب و تأسیس جمهوری اسلامی ، هنگامی که پیش نویس قانون اساسی آماده و به محضر امام خمینی تقدیم شد، به سفارش ایشان قبل از انتشار رسمی، برای اظهار نظر به حضور مراجع و علما ارسال گردید.

   آیت الله گلپایگانی از جمله مراجعی بود که با دقت نظر به بررسی و نقد پیش نویس پرداخته ، ضمن پیشنهاد اصولی جدید ، بیش از 60 مورد از اصول پیش نویس را نقد کرده و اصلاحات پیشنهادی خود را به محضر امام خمینی ارسال نمودند. هم چنین علما و شخصیت های دینی را به نقد و بررسی آن فرا خوانده و مرقوم داشتند:

  «از حضرات علمای اعلام و حقوقدانان مسلمان معتقد به مبانی اسلام تقاضا می‌شود که بررسی‌ها و پیشنهادهای خود را راجع به مواد قانون اساسی و تطبیق آن با ضوابط شرعی ارسال فرمایند تا هم مورد استفاده واقع شود و هم در پرونده و سوابق تاریخی این موضوع باقی بماند و برای نسل آینده حجت باشد.» (پیام مورّخه 29خرداد 1358)

   هم چنین در پاسخ نامه یکی از علمای مشهد در خصوص رسمیت مذهب جعفری نوشتند:

    « از جانب حضرات علماء اعلام و گروه‌ها و افراد مسلمان تذکرات و بیان نواقص و پیشنهاد اصلاحات لازم است، تا بحول و قوه الهی وجود اسلام و تشیع که انقلاب عظیم اسلامی ملت در پرتو الهام از آن بوده، در تمام مواد و بندهای قانون اساسی ظاهر باشد.» (کیهان 5/4/1358 ، پاسخ نامه حجت الاسلام علی نقی طبسی، 4شعبان 1399)

 


گندم از گندم بروید، جو ز جو
مقاله

 

     فلاسفه قانونی به نام «علّیت» دارند و بر این باورند که جهان هستی بر این قانون مبتنی است. مقصودشان آن است که هر حادثه و پدیده ای که رخ می دهد و هر سرنوشتی که انسان پیدا می کند، معلول علل و اسباب خاصی است. هیچ حادثه ای بدون علت رخ نمی دهد و هیچ کس بدون علت و سبب به سرنوشت خوب یا بدی دچار نمی شود.

   از امام صادق (ع) هم روایت شده که فرمود: «اَبَى اللَّهُ أَنْ يُجْرِيَ الْأَشْيَاءَ إِلَّا بِأَسْبَابٍ فَجَعَلَ لِكُلِّ شَيْ‏ءٍ سَبَبا ؛ خداوند از این که امور عالم جز به علل و اسباب جریان یابد، پرهیز دارد، در نتیجه برای هر چیزی سببی مقرّر داشته است.» (کلینی، کافی، ج1، ص183)

   حکیمان مسلمان نیز در برخی از مباحث فلسفی به این جمله استناد کرده اند. (ر.ک: سبزواری، شرح‏ منظومه، ج‏5، ص403، تحقيق آيت الله حسن زاده آملى)

   این قاعده و قانون در مورد سرنوشت ملت ها هم صادق است. هر ملتی به هدف و مقصد راهی که پیموده، می رسد نه به هدف و مقصدی دیگر. هیچ گروه و ملتی بدون علت و سبب سعادتمند یا نگون بخت نمی گردد. این علل و عوامل هم در همه جوامع یکسان است. چنین نیست که اگر مردمی مسلمان بودند، به صرف مسلمانی در دنیا و آخرت سعادتمند باشند. اگر سعادت و خوشبختی علل و عوامل خاصی دارد، بدون فراهم ساختن آن علل و اسباب سعادت و خوشبختی حاصل نمی شود.

   آن چه در قرآن کریم در باره تغییر سرنوشت اقوام و ملل گفته شده، از مصادیق همین قانون است. می فرماید: «ان الله لایغیّر ما بقوم حتّی یغیّروا ما بانفسهم ؛ تحقیقا خداوند سرنوشت هیچ قومی را تغییر نمی دهد مگر آن که آنان وضع خود را تغییر دهند.» (رعد : 11)

  


پيامبر خدا(ص) و فرصت طلايى حجّ
مقاله

 

    

    مقدمه:

   پيامبر خدا (ص) در سال دهم هجرت اعمال و مناسك حج را به طور كامل به مسلمانان آموخت. آيه مباركه «وَأَذِّنْ فِي النَّاسِ بِالْحَجِّ يَأْتُوكَ رِجَالاً وَعَلَى كُلِّ ضَامِرٍ يَأْتِينَ مِنْ كُلِّ فَجٍّ عَمِيقٍ...»  به همين مناسبت نازل شد و آن حضرت را مأمور كرد كه با به جا آوردن مراسم حج، همه اعمال و مناسك اين فريضه بزرگ الهى را به مسلمانان بياموزد. آنچه در تاريخ مسلم است اين است كه پيامبر پس از هجرت به مدينه تنها يك مرتبه حج به جا آورد و البته چند مرتبه نيز براى انجام عمره به مكه مكرمه مشرف شد:

    1 ـ در سال ششم، كه به صلح حديبيه منجر شد.

    2 ـ در سال هفتم، به مقتضاى قرارداد صلح با مشركين و براى جبران عمره ناتمام سال پيشين، كه عمرة القضاء را به جا آورد.

    3 ـ در سال هشتم، پس از جنگ طائف كه از جِعرانه عمره به جا آورد. به همين جهت در بعضى از روايات تعداد عمره‏هاى پيامبر را سه مورد نقل كرده‏اند. آن حضرت در حجة الوداع به دليل همراه داشتن قربانى، حج قِران به‏جا آورد؛ از اين رو، روايتى كه عمره‏هاى پيامبر را چهار مرتبه نقل كرده، كه يكى از آنها در حجة الوداع بود، از طرق اهل سنت نقل شده و از نظر ما ثابت نيست. 

   از پيشوايان معصوم روايات ديگرى نقل شده كه پيامبر بيست مرتبه به طور پنهانى و سرى حج به جا آوردند.

   گرچه مراسم حج داراى اهداف و ابعاد گوناگونى است كه پيامبر خدا در جهت تحقّق آنها قدم برمى‏داشت و هر يك از اعمال و مناسك حج داراى آثار فردى و اجتماعى، مادى و معنوى، سياسى و اجتماعى‏اند، اما آنچه كه در اين نوشتار در پى آنيم، پى‏گيرى اين اهداف و آثار و بركات نيست، بلكه بحث ما در استفاده‏اى است كه پيامبر از فرصت حج و اجتماع عظيم مسلمانان در حرم الهى مى‏كردند.

  


آزادی و خاستگاه آن در مکاتب توحیدی *
مقاله

 

                                                 

        

  تفاوت معنا و مفهوم آزادی در فرهنگ اسلامی با فرهنگ غرب

  

  آزادی از مفاهیم سهل و ممتنع است. به گونه ای که برخی آن را دارای دویست تعریف دانسته اند. (آیزایا برلین، چهار مقاله در باره آزادی، ترجمه محمد علی موحد، ص 236) اجمالا این که، در میان فیلسوفان سیاست دو دیدگاه در باره آزادی وجود دارد.

  یکی به معنای مشارکت فرد در اعمال حاکمیت سیاسی و تحقق اراده عمومی؛

  و دیگری به معنای استقلال فرد و مقاومت او در برابر دولت و محدود کردن قدرت عمومی. اولی به نظریه «مشارکت» معروف است و دومی به نظریه «مقاومت» . اما فعلا آن چه امروز در مجامع بین المللی رسمیّت دارد، تعریف آزادی در اعلامیه جهانی حقوق بشر است. در ماده دوم این سند آزادی را چنین تعریف کرده :

  «آزادی عبارت از این است که اشخاص بتوانند هر کاری را که بتوانند انجام دهند، مشروط بر این که عمل آنان صدمه ای به حقوق دیگران وارد نسازد.» در این ماده علاوه بر تعریف آزادی، حدّ آن هم مشخص شده :

                                            «صدمه نزدن به حقوق دیگران»

   ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

    * این مقاله کوتاه در مجله «خردنامه» از مجلات همشهری ـ شماره مرداد ماه ۱۳۹۱ به چاپ رسیده است.


مقصّر اصلی کیست؟
مقاله مهمان

                                                     

                                                            به بهانه حضور در مراسم شب قدر در حرم رضوی

  

    شرح واقعه                                                                       

   شب بیست و سوم ماه مبارک رمضان بود. با اینکه به یک افطاری مهم دعوت بودم، از ترس اینکه نتوانم به مراسم احیاء حرم برسم، از خیر آن گذشتم. پس از افطار و خواندن نماز مغرب و عشاء فوراً و با ذوق و شوق فراوان به سمت حرم حرکت کردم تا بهترین و مهمترین شب سال را در حرم علیّ بن موسی الرّضا (ع) سپری کرده و مراسم احیاء را درک کنم. تقریباً کلّ صحن جامع رضوی مفروش بود. در وسط صحن جایی یافته و نشستم.

  پس از پایان دعای جوشن کبیر و مراسم عزاداری، حجّت الاسلام و المسلمین ناطق نوری برای ایراد سخنان خود و قرآن به سر گرفتن بالای منبر رفتند. موضوع صحبت" عدل " بود. ایشان ابتدا روایتی از حضرت علی (ع) به این مضمون خواندند:

  فردی از امام علی سؤال کرد که عدل بهتر است یا جود؟ ایشان فرمودند (نقل به مضمون): عدل یعنی هر چیزی را در جای خود قرار دادن ولی جود یک درجه جلوتر از عدل است.

   سپس نتیجه گرفتند که در نظر مردم و در مسائل فردی جود بهتر است لکن در مسائل حکومتی و اداره جامعه نمی شود با جود برخورد کرد بلکه باید عدالت را پیاده کرد.

   در ادامه خطیب محترم اقسام عدل را بر شمرده و شروع به توضیح یک یک آنان کرد. عدالت اجتماعی، عدالت اخلاقی، عدالت سیاسی، عدالت مدیریّتی و ... .

                                                                                                                                                                                       


مجموع خبرها 171 (35 صفحه | درهر صفحه 5)
[ 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 | 32 | 33 | 34 | 35 ]
مطالب قبلی
Thursday, December 29
· از «تدوین» تا «بازنگری»قانون اساسی جمهوری ا
Friday, December 23
· حسن راستگویی و قبح دروغگویی
Friday, December 09
· «نجف، بیروت، دهلی»
Thursday, December 01
· صلح و جنگ در منطق شیعه
Friday, November 04
· مبانی فقهی انقلاب اسلامی از نگاه امام خمینی
Thursday, September 29
· نقش مردم در جمهوری اسلامی
Thursday, September 01
· قیام حسینی و آزادی مردم از استبداد و بردگی
Tuesday, August 09
· نائینی و نفی استبداد در اسلام
Sunday, July 10
· دو فصلنامه تخصصی مطالعات فقه معاصر
Thursday, June 23
· آیت الله امینی و احیای «اندیشه و فقه سیاسی»

مطالب قدیمی تر

تالیفات

 

دریافت فایل(pdf)

دریافت فایل(pdf)

 

دریافت فایل(pdf)

   

دریافت فایل(pdf)  

   

 دریافت فایل(pdf)

 

دریافت فایل(pdf) 

 

 دریافت فایل(pdf)

 

دریافت فایل(pdf)

 

دریافت فایل(pdf)

Image result for ‫حقوق شهروندی در اندیشه اسلامی‬‎

Image result for ‫مبانی فقهی امر به معروف و نهی از منکر منتشر شده‬‎

Image result for ‫فرمانبرداری و نافرمانی مدنی منتشر شد‬‎